دسته‌ها
ایدز

ساخت و تهیه واکسن ایدز

در این نوشته قصد داریم تا به بررسی احتمال ساخت واکسن ایدز بپردازیم.

اگر بخواهیم سه آرزوی بزرگ بهداشتی را برای دنیای معاصر بشماریم ؛ قطعا”درمان یا ساختن واکسنی برای ایدز یکی از آنهاست . پس از دو دهه تلاش گسترده دانشمندان برای رام کردن این بیماری مرگبار آرام آرام نتایج پژوهش های گوناگون در این زمینه به صفحه های نشریات علمی راه پیدا می کنند .

امروزنوبت به مرکز ملی تحقیقات بیماری عفونی و آلرژیک آمریکا رسیده است ؛مرکزی دولتی که بودجه تحقیقاتی آن در زمینه ایدز یک تنه با مجموع بودجه تمام سازمان های تحقیقاتی جهان برابری می کند . دکتر آنتونی مافوچی ، مدیر این مرکز ایمان دارد که تا رسیدن به واکسن ایدز راه چندانی باقی نمانده است . هر چند ویروس Hiv مرموزتر از این حرفهاست و برای رسیدن به یک جواب قطعی باید همچنان منتظر ماند .

تا بیش از دهه هشتاد میلادی ،ایدز نامی نا آشنا برای مردم جهان بود .در روزگار ما اما 33 میلیون نفر در جهان به ویروس این بیماری آلوده هستند . از سالهای آغازین دهه 80 تا به امروز 25 میلیون نفر در جهان بر اثر این بیماری جان سپرده اند . طبق آمارهای آژانس ایدز سازمان ملل UNAIDS)) سالانه دو میلیون نفربه دلیل ابتلا به این بیماری و عوارض آن می میرند.در حال حاضر کشورهای جنوبی صحرای افریقا بالاترین آمار ابتلا و مرگ و میر ناشی از این بیماری را به خود اختصاص داده اند . در عوض شیوع آلودگی به ویروس Hiv و بیماری ایدز در ایالات متحده و اتحادیه اروپا در یک دهه گذشته با کاهش چشمگیری همراه بوده است . آگاهی رسانی عمومی ،آموزش هوشمندانه روشهای پیشگیری و به کار بردن جدیدترین شیوه های درمانی باعث شده است تا دیگر ایدز اولین دغدغه بهداشتی کشورهای پیشرفته نباشد . با وجود این اداره کنترل و پیشگیری بیماریهای آمریکا در سال گذشته اعلام کردکه سالانه 40 هزار مورد جدید این بیماری در این کشور شناسایی می شود .

  • چرا ساختن واکسن ایدز شبیه یک معجزه است ؟

ویروس Hiv مرموزترین و غیر قابل منتظره ترین عامل بیماری زایی است که دانشمندان تا امروز با آن مواجه بوده اند .این ویروس از هر وسیله ای استفاده می کند تا سیستم دفاعی بدن را گمراه کند .

از طرف دیگر ویروس ایدز با سرعتی باور نکردنی جهش پیدا می کند و دایما تغییر چهره می دهد . چنانکه به گفته دانشمندان تنوع ویروسهای جهش یافته تنها در بدن یک فرد مبتلا به این بیماری با تمام انواع گوناگون ویروس آنفولانزا در سراسر جهان در طول یک فصل سال برابری می کند . به گفته دکتر بنیس برتون ،استاد ایمونولوژی موسسه تحقیقاتی اسکریپ ،کشف واکسن ایدز یا ساختن دارویی برای مبارزه با این ویروس به منزله تیر اندازی به یک «هدف متحرک»است. با وجود این دانشمندان سال هاست که به دنبال پاشنه آشیل این ویروس هستند ؛بخشی که طی جهش های متعدد این ویروس کم و بیش ثابت باقی بماند .

در حال حاضر دانشمندان برای ساختن واکسن ایدز در دو جناح متفاوت در برابر این ویروس موضع گرفته اند .گروهی از پروژه های تحقیقاتی سال هاست که روی تولید واکسن هایی بر پایه پادتن های مشخص متمرکز شده اند ،پادتن های پر قدرتی که توانایی نابودی طیف وسیعی از گونه های متناوب ویروس ایدز را دارا باشند .در مقابل گروه دیگری از دانشمندان به فکر ساختن واکسن هایی هستند که سیستم ایمنی بدن را از طریق تحریک ،تولید و تکثیر سلولهای دفاعی T تقویت کند .هر دوی این رویکردها تا امروز به شیوه آزمایش و خطا پیش آمده اند و شیوه های پیشنهادی آنها با موفقیت و شکستهایی همراه بوده است .

مثلا یکی از بزرگترین پروژه های تحقیقاتی با نام AIDSVAXدر تایلند و هند نتوانست نتایج امیدوارکننده ای به دنبال داشته باشد . واکسن ایدز مورد استفاده در این پروزه تحقیقاتی بر پایه چند پادتن موثر ساخته شده بود و در سال 2003 میلادی به طور گسترده ای در ساکنان این مناطق مورد استفاده قرار گرفت . 4 سال بعد در سال 2007 میلادی شرکت دارو سازی مرک ، واکسن ایدز تولیدی خود را به طور آزمایشی معرفی کرد . واکسنی که بر پایه تقویت و تحریک سلولهای Tساخته شده بود . هر چند این پروژه پر سر و صدا زودتراز آن چیزی که تصور می شد متوقف شد . دانشمندان طی این پروژه تحقیقاتی متوجه شدند که افراد دریافت کننده این واکسن ایدز حتی نسبت به افراد معمولی بیشتر در خطر ابتلا به بیماری ایدز قرار دارند . ▪

منبع : UNAIDS+TIME+AP

 

  • آیا درمان قطعی وجود دارد ؟

خیر. درمانی که بتواند ویروس را از بدن فرد مبتلا حذف کند نداریم. روش مراقبت از افراد مبتلا به اچ آی وی (HIV) روشی است که به آن HAART میگویند که مخفف کلمات Highly Active Antiretroviral Therapyمیباشد. (به مفهوم درمان ضد ویروسی بسیار مؤثر) که یک روش درمانی سخت است که مستلزم همکاری مداوم و فعال فرد بیمار می باشد.

 

دکتر امیررضا بیک محمدی، متخصص بیماری های عفونی و گرمسیری، فوکال پوینت علمی کرونا و بیماری های عفونی

عضو انجمن علمی بیماری های عفونی ایران و پزشک متخصص بیمارستان 22 بهمن

جهت مشاوره آنلاین با پزشک اینجا کلیک کنید.

شماره تماس جهت اخذ نوبت: 05143219291 – 09300119077

 

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *